Vier aandachtspunten staan centraal
Stijgende temperaturen maken droogte tot een steeds groter probleem. Daarom introduceert het Deense meteorologische instituut DMI een nieuwe droogtemonitoringspagina, die het voor tuinbezitters, boeren, gemeenten en overheden makkelijker maakt om bij te houden hoe droog de bodem is.
De nieuwe pagina bundelt alle beschikbare kennis over de droogtesituatie op één overzichtelijke plek. Zo wordt het niet alleen eenvoudiger om te volgen hoe droogte zich in de loop van de tijd ontwikkelt, maar kunnen gebruikers voortaan ook prognoses raadplegen voor de komende periode.
Tijdig reageren op droogte
“Droogte is helaas een steeds actueler onderwerp geworden, omdat we door de opwarming van de aarde vaker geconfronteerd worden met extreme droogteperiodes. Met de nieuwe pagina kunnen we de ontwikkeling op de voet volgen, zodat boeren en gemeenten beter kunnen plannen,” zegt professor Michael Butts, die meewerkte aan de ontwikkeling van de droogtemonitoringstool.
Het doel is om een helder overzicht te bieden van hoe droog het momenteel is — zowel op dit moment als over langere tijd. Zo kunnen uiteenlopende gebruikers de situatie nauwlettend volgen en op het juiste moment ingrijpen.
Overheden, boeren en tuinbezitters krijgen daarmee een betere basis om op tijd te beslissen wanneer ze moeten beregenen — én wanneer dat juist niet nodig is.
Vier indicatoren voor een volledig beeld
De droogtemonitoring is opgebouwd rond vier indicatoren die samen een overkoepelend beeld geven van de ernst en verspreiding van droogte:
- Neerslagstatus
- Bodemvochtstatus
- Plantenactiviteit
- Satellietgebaseerde droogteindex
Door deze verschillende databronnen te combineren, levert de monitoring een nauwkeuriger en vollediger beeld van droogte dan voorheen mogelijk was. Gebruikers kunnen interactieve kaarten verkennen en inzoomen op specifieke gemeenten, rechtstreeks op de kaart of via een menu, voor meer gedetailleerde informatie.
Monitoring op gemeenteniveau
“We kunnen nu gratis droogtemonitoring op gemeenteniveau aanbieden aan iedereen die dat wil. Dat geeft een verbeterd inzicht in de geografische verschillen binnen het land. Weliswaar niet tot op het niveau van een individueel perceel, maar in zijn geheel zal onze nieuwe droogtemonitoring het land beter voorbereiden op droogte,” aldus Michael Butts.
Bij gemeenten is er veel enthousiasme voor een gedeeld en toegankelijk overzicht van hoe droogte zich ontwikkelt — zowel voordat problemen ontstaan als terwijl ze zich voordoen.
Klimaatdirecteur Stine Johansen van de Vereniging van Deense Gemeenten zegt hierover: “Gemeenten hebben instrumenten nodig die helpen bij het plannen en prioriteren van de aanpak van droogte, zodat we niet opnieuw in dezelfde situatie belanden als in 2018, toen droogte grote problemen veroorzaakte voor zowel burgers als de landbouw. We hopen dat de nieuwe droogtemonitoring zo’n instrument kan worden.”
Droogte treft bouw, natuur en infrastructuur
Droogte kan leiden tot misoogsten, hogere voedselprijzen en een grotere behoefte aan kunstmatige beregening. Tegelijkertijd kunnen gebouwen, wegen en spoorwegen schade oplopen, en neemt het risico op natuurbranden toe.
Bovendien kan droogte de waterstand in meren en waterlopen doen dalen, met gevolgen voor de waterkwaliteit, het grondwater en het dierenleven.
“We kijken uit naar de dialoog over hoe het instrument samen met gemeenten verder ontwikkeld kan worden. We verwachten dat gemeenten het zowel kunnen gebruiken wanneer de bodem uitzonderlijk droog is, als wanneer hevige regenval het risico op natte grond en lokale overstromingen vergroot,” zegt Stine Johansen.
Droogte ontwikkelt zich doorgaans geleidelijk: eerst als een tekort aan neerslag, dan als een gebrek aan vocht in de bovenste bodemlagen — wat gewassen en tuinen treft — en uiteindelijk als een achteruitgang van het water in waterlopen en het grondwater.
